Osseweijer

Onlangs hoorde ik voor het eerst over het Ossewijersgilde.
Het beroep van ossewijer had ik ook nog nooit eerder horen noemen.
Het blijkt iemand te zijn die runderen vetmest; ook wel een vetweider genoemd.
Dáár had ik dan weer wél van gehoord (meer als scheldwoord dan als beroep)

De vetweider was reeds bekend in de 13e eeuw en was iemand die het vetmesten van magere ossen, die in Nederland vaak vanuit Denemarken werden geïmporteerd tot beroep had. Jaarlijks ging het om vele duizenden ossen.

osIk heb altijd (foutief) gedacht dat een os een bepaald soort rund was. Al bij de stal in het jaar 0 had men een os en een ezel bij de kribbe (als je het verhaal wil geloven) staan.
Maar nu las ik dat een os een gecastreerde stier is. Stieren zijn sterke beesten en men wilde ze vroeger al  voor het werk gebruiken. Stieren waren niet te temmen, wél als ze gecastreerd waren. Dus werden ze ge-ost. Ossen, zo las ik, zijn de oudste, door de mens gebruikte trekdieren.
Ossenvlees schijnt malser te zijn dan ander rundvlees. Ook kunnen ossen makkelijk met meerdere ossen in een weiland grazen. (dat schijnt met een stelletje stieren niet te gaan)

Veel kan ik niet op internet vinden over het ossenweijersgilde, ook ossenweiers- of ossenwijersgilde geschreven.

Zuid Kennemerland
had van 1730 tot 1831 een ossenweiersgilde en in een krant van 1875 vond ik een stukje over het loffelijk Ossenweiersgilde te Haarlem die hun jaarlijkse vergadering had waarbij een nouveauté werd aangekondigd: een emmer met een soort speen (van elastieke gom) voor jonge kalveren, zodat ze niet te gulzig drinken
(bij hun moeder weggehaald kregen ze uit een emmer melk te drinken waar ze te gulzig uit dronken waardoor “in hun maag een onverteerbaar stuk kaas vormde”. (Dit leidde dikwijls tot de dood)

Het schijnt dat een traditie in ere wordt gehouden en dat in Beesd jaarlijks (in de maand februari) een Osseweijersfeest wordt gehouden, helaas alleen toegankelijk tot een zeer select gezelschap.( ik heb het danook uit zeer betrouwbare bron)

 

3 gedachten over “Osseweijer

  1. De os is inderdaad een gecastreerde stier, dat was mij bekend, maar alle andere feiten dus niet, zo blijf ik dus van je leren Baars, mijn dank Johannes

    Like

  2. P.S. Het enige, ook door jou niet vermelde naamsverbintenis is Osseworst, een door mij zeer gewaardeerde boterham beleg, dit ter aanvulling op het voorgaande, Johannes

    Like

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s