Beschermkap voedersilo

Al eerder blogde ik dat wij de laatste tijd zoveel grote vogels in de tuin hebben: houtduiven, Vlaamse gaaien, eksters, kauwen en Turkse tortels.

Op zich is dat prima, hoe meer vogels hoe beter, maar het is wel zo dat de kleine vogels steeds meer onze achtertuin mijden en dáár zijn we dan weer niet zo blij mee. In de achtertuin zien we geen mezen, roodborstje en winterkoninkje meer.
We hebben (gelukkig) nog wel grote hoeveelheden mussen in de achtertuin.
Daar hangt een vogelpindakaaspot (al een half jaar), ik strooi brood (soms) en er hangt birdfeedereen birdfeeder met  de mogelijkheid voor 4 vogels om tegelijk te eten. Iedere ochtend vul ik die birdfeeder (in Engeland gekocht in een Poundshop)

Er “valt” heel wat voer uit. Ik schrijf valt tussen haakjes omdat ik de mussen ervan verdenk dat ze er specifieke zaadjes uitgooien!
Onder de birdfeeder groeit gras (van de graszaadjes) dat ik van tijd tot tijd weghaal.
Mét mij ruimen ook de hout- en tortelduiven  (met hun snavels) die zaadjes op!

Nu zag ik verleden week bij een vriendin, een vogelvoederding met een plaat er onder die het uitgevallen zaad opving. Ook zat er een soort kooi omheen.
Dát, vertelde de man van mijn vriendin, was om alleen de kleine vogeltjes (die er doorheen kunnen) de kans te geven bij de zaadjes te komen. Het leek mij ook wel iets voor in onze tuin, dus ik riep mijn creatieve man erbij. Hij zou wel zo iets maken!

Toen we thuis kwamen ging hij even naar de Praxis om een stuk ruitjesijzer (gaas) te halen. Hij kwam terug met lege handen. Het spul kon je alleen per rol kopen (duur) géén klein stukje
Op internet kijkend kwam ik er achter dat zo’n “kooi” een beschermkap van een voedersilo heet en voor  44,95 (met silo) besteld kan worden. In geen 44 jaar!
Het was dus zaak om aan goedkoop (groen) gaas te komen. Voor de onderkant zou mijn lief een plastic plantenwatervanger gebruiken en die hadden we nog wel in de schuur staan.

Deze zondag was er formuleraces op t.v. Dan zit mijn lief voor de buis.
Ik ging, na een tijdje in de tuin werken, “even” een brief op de bus doen.
Met mijn fietsje op weg naar de brievenbus zag ik op een stoep een gigantische hoeveelheid takken, struiken, houtwerk en….. groen gaas met grote gaten liggen. Ik stapte af. Bij het huis was een schutting weggehaald, er zat een vrouw in de tuin kon ik zien.
Ik leunde wat naar voren zodat ze me kon zien.
“Mag ik iets vragen?”
– Natuurlijk-
“Zijn die groene spullen op de stoep van U?”
– Ja van ons en de buren, het wordt volgende week weggehaald maar……..-
“Daar zeg ik het niet om, ik vroeg me af of ik wat van dat groene gaas mag hebben?”
De vrouw kijkt zichtbaar opgelucht  – Pakt u maar wat u nodig heeft hoor –
“ Dank u wel. Dan haal ik even een tangetje”
Ik fietste naar huis en pakte een tang uit de schuur. (Ik wilde  dit zonder mijn lief doen  hem verrassen: onverwacht met het groene gaas voor zijn neus staan!)

Dat knippen ging nog niet zo makkelijk  (vermoedelijk had ik een té klein tangetje gepakt)Maar het lukte uiteindelijk wel; ik legde het (vermoedelijk té grote) stuk op mijn fiets en liep ermee naar huis.
Het was mijn lief NIET opgevallen dat ik wat langer weg was gebleven, hij zat gebiologeerd naar het scherm te staren. Hij zag wél dat ik iets meedroeg!
“Waar heb je dat nou vandaan?”

Toen het racen was afgelopen dook hij mét  gereedschap de tuin in.
En voilá; zonder kosten een voedersilo voor kleine vogels!
Nu afwachten of het werkt voor de  kleine vogels.
beschermkap

Plantenindringer

Vrienden van ons, woonachtig in een (zeer)naburig dorp verzorgen onze planten, post en tuin (incl. vijver met vissen) als wij op vakantie gaan. Wij verzorgen hun post, binnenplanten en tuin (zonder vijver maar met maairijp gazon)

Dit keer gaan zij eerder weg dan wij en kregen we onlangs de laatste instructies, waaronder een bijzondere: “Wil je foto’s maken van die en die plant als hij gaat bloeien? teunisbloem2We hebben ze niet gezaaid, kennen ze niet en zijn benieuwd wat voor bloemen er aan komen.”
Natuurlijk doen we dat op aanvraag! Mijn lief was vroeger fotograaf, dus ga ik NIET met mijn telefoon naar de tuin, maar hij met zijn fototoestel (zodra IK het seintje geef: ze bloeien!) Eerder al had ik aan het loof gezien dat het bijna zeker een Teunisbloem zou zijn.

teunisbloemVanmorgen zaten er heel wat bloemen aan en ging mijn lief mét camera naar hun tuin.
Inderdaad teunisbloemen.*) Voor de goede orde heb ik even de botanische naam opgezocht: Oenothera. Grieks; oena = ezel, thera= vangen ( men dacht vroeger ezels te vangen met de plant, of het ooit gelukt is vertelt het verhaal niet)

teunisbloem4In Nederland wordt de plant Teunisbloem genoemd. Die naam is te herleiden tot Sint Antonius van Padua. De plant bloeit omstreeks zijn Naamdag t.w.: 13 juni.
Oorspronkelijk komt de plant uit Midden Amerika, men vermoedt dat de plant 70.000 jaar geleden daar al voorkwam. De Engelse botanicus John Goodyer beschreef de plant in 1621.

Van de Indianen waren de leden van de Ojibwestam de eersten die de gunstige eigenschappen van de teunisbloem ontdekten. Zij weekten de plant en maakten er een papje van tegen kneuzingen en  huidproblemen. Ze gebruikten ook de wortels van de plant om er een hoestdrankje van te maken

Uit de zaadjes van de plant wordt olie gewonnen**)Koudgeperst zodat enzymen en vitaminen bewaard blijven.
Teunisolie werkt oa. tegen vroegtijdige huidveroudering en ter versterking van de nagels.
De olie kun je direct op je huid aanbrengen na het douchen of reinigen van de huid: Voor het slapengaan aanbrengen is het beste: Tijdens het slapen is je huid volop bezig met herstellen, waardoor de olie optimaal zijn werk kan doen. De volgende ochtend zal je huid gevoed zijn. 
Teunisbloemolie werkt ook ideaal als haarmasker. Verdeel de olie over je hoofdhuid en masseer het goed in. Was zoals je normaal zou doen je haar en het eindresultaat is een zachte haardos.(zie ook de site van naturalheroes)

In het wild tref je deze plant aan op zandgrond, in duinen, bij rivierbeddingen, op braakliggende grond, langs (spoor) wegen, in bermen en zelfs op woestijngrond én dus nu ook bij mijn vrienden in de tuin! Hoe ze (het zijn er een paar) daar komen?
We zullen het nooit zeker weten***)

 

 

*) de plant kan meer dan 2 meter hoog worden
**)Wereldwijd is de jaarproductie aan zaden ongeveer 4.000 ton!
***) een vogel met uitgepoepte teunisbloemzaadjes lijkt het meest waarschijnlijke.

 

Japanse Duizendknoop, lekker?

In een regionaal krantje las ik, ik meen 2 jaar geleden iets over japanse duizendknoopde Japanse Duizendknoop, een plant die groeit als kool en niet uit de tuin weg te krijgen is. Het was een “eng” artikel. Je moest de plant uitgraven en verbranden (beslist NIET op de composthoop leggen of  in de biobak doen)
In bepaalde gemeentes zou je zelfs een boete krijgen als de plant in je tuin gespot werd!!!
Wat was er zo “eng” aan deze plant? De wortelstokken van deze plant zouden zo sterk zijn dat ze gebouwen, leiding en wegen zouden kunnen mollen; hij moest uitgeroeid worden!

Toen we het wisten hebben we onze tuin nagekeken en inderdaad er waren 2 kleine plantjes van in de voortuin, die ik al eerder als onkruid had bestempeld en al een paar keer had weg geschoffeld.
Nu ik het wist liet ik ze “even” staan, zouden ze hard gaan groeien? Inderdaad, ze werden in korte tijd vrij groot. Uitgegraven en klaar is Kees. Dacht ik.
Het werkte dus niet zo; van tijd tot tijd dook er weer een plantje op die ik er dan maar weer uittrok. Ook zeer onlangs nog.

Vandaag was er in Blaricum een TRY OUT markt van de oerboeren.
Er stonden kraampjes oa. van de Zorgboerderij het Werckpaert met rabarber, jam en eieren.

Iemand van bijenschans Steegland met honing en iemand met knautiabijvriendelijke planten (waarvan ik onmiddellijk een knautia heb gekocht en die thuisgekomen meteen in de tuin heb gezet; kom maar bijen)

Maar waar ik eigenlijk voor kwam was de pluktuin in aanleg. 3 Dames hebben tezamen van het paardenweitje achter de boerderij (=gemeentelijk monument) aan de Eemnesserweg 15* een biologisch, dynamische pluktuin gemaakt. Keurige bedden met allerlei plukbloemen.

pluktuin blaricum
Deze foto is eerder in het jaar genomen

De tuin zal in juli opengaan. Nu bloeiden er al een paar dahlia’s en een bed korenbloemen (3 op het Blaricums gemeentewapen) We krijgen een privé rondleiding van één van de dames. Ze vertelt over wat ze allemaal hebben gedaan alvorens er uit ziet zoals het nu doet en vertelt over de bepaalde bloemen.
Er sluit een bezoekster bij ons aan, die wijst op de randen waar hoog gras, wilde klaproosjes en andere plantjes staan.

Dát hebben de 3 dames expres zo gelaten, om te laten zien hoe het was en om het een mooie omlijsting te geven.
De bezoekster wijst op een plant ”Maar dat is toch de Japanse duizendknoop” (verbijstering in haar stem)
“Inderdaad dat is hem, daar maken we heerlijk limonadesiroop van! U kunt het binnen proeven.”
Ongeloof zowel van de bezoekster als van ons. Dus je hoeft niet te verbranden of griezelige dingen met de plant te doen: je maakt er limonade siroop van!! Ik kreeg het recept (citroensap en schil toevoegen 15 min. laten koken, zeven,dan rietsuiker erbij en nog even laten doorkoken: voilá limonadesiroop. )Beetje water erbij en drinken maar.

Helaas was de siroop toen we eindelijk naar binnen gingen kennelijk al uitverkocht, we zagen het niet staan. Thuisgekomen meteen onder de struiken in de voortuin gekeken of er nog wat duizendknoop staat.Waarachtig nog wat jonge loten, die meteen uit de grond getrokken. Op internet even gekeken WAT je precies van de plant moet gebruiken. De dame zei bladeren en steeltjes, hier stond dat de bladeren er een vieze smaak aan zouden geven; dus alleen de steeltjes ( in stukjes van 2 cm gesneden) gebruikt. Er was heel weinig van de plant in de tuin, dus ik had na bereiding  maar één glas siroop ( goed voor 4 glazen limo)

Laat ik zeggen: het was een aparte smaak!! ( ik was heel zuinig met de rietsuiker geweest en dat was te merken ook)
Een leuk experiment!
Misschien iets voor U, lezers, om eens te proberen!

 

*) in bezit van de Agrarische Stichting Blaricum, opgericht in 1989

 

Vogels beschermen zichzelf

Lid zijn van Vogelbescherming Nederland (financieel bijdragen én waar het kan meebeschermen) heeft zin want wereldwijd wordt één op de 10 vogelsoorten met uitsterven bedreigd.
Vogelbescherming Nederland zet zich in om vogels te beschermen en hun leefgebieden te behouden zónder overheidssubsidie mét donaties.

In hun kwartaaltijdschriften staan leuke weetjes.

ooievaarooie

In het lentenummer las ik de reden waarom een ooievaar op één poot staat.
Ik heb me dat wel eens afgevraagd; waarom ze op één poot staan als je op twee poten zoveel stabieler staat?

De reden blijkt kou te zijn; in de nattigheid waarin hij staat om zijn (of haar) eten bij elkaar te scharrelen is het vaak koud. Als je één poot lekker warm tussen je veren houdt blijft die tenminste warm. Een ooievaar wisselt zo nu en dan van poot (om ook de andere weer warm te laten worden)

Met warm weer heeft hij ook een “bijzondere” oplossing om te koelen; hij poept op zijn poten. Zijn poten worden dan wit en reflecteren zo de straling van het licht.

Wij beschermen vogels, sommige vogels beschermen zichzelf

Vogelhut II

Nu hebben we de smaak te pakken van het kijken in een vogelhut (blog 23/5)
Vlakbij de hut die we onlangs zagen bezochten, schijnt er nog één te liggen zagen we op de kaart. Dus op naar de volgende vogelhut.
Ook deze kijkt uit op het Eemmeer.
style eemWe kunnen op een gegeven moment niet verder met de fiets en moeten een dijkje op lopen, weer met twee “styles” klimmen we naar de andere kant van de hekken
schapen eem

Daar staat een hele kudde ons op te wachten.
We groeten de dames  beleefd en kijken goed naar onze voeten wat de hele dijk ligt vol schapenpoep.
Een enkele ooi met kleintjes ligt midden op het pad, we zeggen dat ze mag blijven liggen en dat we ze niks doen, maar op één na staan alle gezinnen als we naderen op, luid blatend, dát wel.

ronde vogelhut

We komen bij een ander soort vogelhut dan de vorige: een ronde.
We kijken door de uitgespaarde gleuven, waardoor een straffe wind waait, ogen beginnen te tranen.
Ik zie, net als vanuit de vorige hut enorm veel zwanen, een fuut, wat kuifeenden (door ons Lakenfeldereenden genoemd vanwege de kleurschakering) en dat is het dan wel.
Ook hier een bord aan de wand waar onder andere opstaat dat met geld van het Ministerie van  LNV en de Provincie Utrecht een opkrikplan is uitgevoerd voor de grote hoeveelheid weidevogels in dit gebied.

bord vogels

De foto van een futengezin is aandoenlijk (minder leuk voor het visje dat wordt verschalkt.)

Op de terugweg worden we “aangevallen” door vogels. Ze cirkelen om onze hoofden en schreeuwen.We snappen aanvankelijk niet waarom, maar dan opeens zien we het: voor ons uit loopt een jong op het fietspad snel op zijn hoge poten. We stoppen, hopen dat het jong aan de kant gaat zodat het geen traumatische ervaring krijgt van 2 fietsers. Maar het blijft midden op het pad lopen, we stappen op onze fietsen en rijden langzaam, terwijl er in de lucht geschreeuwd wordt en dan….. stijgt het jong een stukje op, om even verderop wéér midden op het pad terecht te komen. Dat gaat zo nog een paar keer, waarna hij NET lang genoeg in de lucht blijft zodat wij voorbij kunnen. Meteen houdt het geschreeuw van zijn familie op en hebben wij een rustige fietstocht terug. ( Thuis nagekeken en het bleek om grutto’s te gaan, lange poten en snavel.)

ooievaarpaalWe gaan nog even kijken bij het ooievaarsnest, klimmen op de heuvel en zien na lang door de verrekijker turen eindelijk een babysnavel tegen de moedersnavel aan. Er wordt gebedeld om eten. Een van de ouders zal aan het voedsel zoeken zijn, de ander staat op één been op het nest en let op het kroost (waarschijnlijk 2 jongen)

 

Vogelhut I

Tot mijn grote vreugde hebben we de vogelhut, die we eerder NIET konden vinden, nu wel bezocht (blog 28/4) We fietsten weer naar dezelfde plek als toen waar het bordje vogelhut met een pijl stond. Wéér stonden we voor het doodlopende pad begroeid  met brandnetels. Een stuk verder in het gras lag een uit elkaar gereten konijn, geen prettig gezicht.
style eem
Mijn lief zag plotseling een overstapje (ik weet er geen ander Nederlands woord voor, in Engeland noemen ze het een style)
We klommen erover, liepen een klein stukje, en moesten er nog één over vóór we op een pad uitkwamen.

We liepen door de klaver, boterbloemen en hondsdraf en zagen een paar hazen in de weilanden rennen.
Opeens kwam er een bruine hond uit het niets die achter een haas aanging.
In de verte stond een man met een pet “Hou die hond vast, idioot” mompelde ik.
De hond stond stil bij een sloot, de haas was ontkomen, zijn leger in, vermoed ik.
Toen we dichter bij de man kwamen stak hij zijn hand op. Ik zag dat hij een koptelefoon op had en even later sneed het vreselijk geluid van een grastrimmer door de stilte. Geen idee waarom de man, ver van alles en iedereen vandaan een stukje hoog gras en riet aan het trimmen was, het zal wel zijn nut gehad hebben.
vogelkijkhut
We liepen verder en vonden de vogeluitkijkpost

vogelplaat

De deur was dicht, maar binnen waren de luikjes open en hing een geplastificeerde kaart met vogels die je zou kunnen zien. We had den allebei een verrekijker bij ons.

Er gebeurde echter weer hetzelfde als in alle vogeluitkijkposten die ik ooit in mijn leven heb betreden: NIETS bijzonders  te zien: 2 meerkoetjes vlakbij en heel veel zwanen in de verte
De “belofte” dat als je stil bent en alleen maar kijkt, je bijzondere vogels ziet, wordt zelden waargemaakt, is mijn ervaring. (misschien ben ik te ongeduldig en moet je er twee uur of meer in zitten om “iets” te zien?)

We liepen terug door het hoge gras, de hond blafte toen we over de “style” kwamen, de man hoorde of zag ons niet, zijn trimmer maakte ongelofelijke herrie.
Eenmaal bij onze fietsen ging ik, net als op de heenweg, de reigers in de weilanden tellen.
Heen zag ik er 12, op de terugweg 16.
Geen “bijzondere” vogels, wel veel!

De “korte” route

We starten bij een blokhut in een bos en wandelen de gele route.
Ik wil proberen of ik dat met mijn zere voeten toch kan; ik mis het wandelen in de natuur. Het is een korte route 3,8 km, over “zachte” bospaadjes. (Volgende week naar het ziekenhuis en wie weet kan ik daarna weer “normaal” lopen).

Bij de blokhut is het beredruk. Mensen met honden, meer beren eigenlijk dan honden: Newfoundlanders.Giganten.
newfoundlanderHun naam zegt het al, oorspronkelijk afkomstig van het Canadese eiland, waar ze ingezet werden als “werkhond”. Het zijn waterhonden en de vissers gebruikten de honden om boten en netten binnen te halen. Eind 19 eeuw werd in Engeland een rasvereniging opgezet (de ras eisen werd daar en toen opgesteld)
newfoundlander.2We spraken even met een eigenaar van zo’n enorm aandoenlijk uitziende hond: “Je moet je huis niet netjes willen houden, want hij brengt bakken met zand mee naar binnen”
Je moet veel ruimte hebben ook; we zagen ook mensen die twee exemplaren hadden. Bruine, zwarte en ook één wit/ zwart gevlekte. Grote auto is ook noodzakelijk, want zo’n hond prop je niet in een FIATje 600.
Wat betreft de warmte zei onze hondenbezitter dat hij als het warm weer is ’ s morgens heel vroeg  en begin van de avond met hem gaat lopen en altijd zorgt dat er    veel schaduw is waar de hond kan liggen.

We gaan snel onze route lopen, want ook al de hondenbezitters zijn daar bij elkaar gekomen om een route te lopen: ca. 30 honden met gemiddeld 2 mensen bij zich, dat geeft nogal wat drukte in het bos.

We vertrekken en hebben ze verder niet meer gezien.
We zagen wel touwen hoog  tussen de bomen,  en plateaus, een enkele keer hoorden we een gil.
klimbosEen man met helm op, gezekerd, liep hoog tussen de bomen op een, wat er uitzag als een lattenbodem van mijn bed, en riep tegen zijn vriendin/vrouw die voor hem uit door een soort van latten gemaakte tonnen kroop ”Dat ga IK niet durven!”Ik dacht dat een klimbos voor kinderen was, dat was hier duidelijk niet  zo.

We lieten de klimmers links liggen en liepen verder. Een, zo te zien nieuw hek met blanke palen, omheinde een stuk bos, we liepen een stuk langs het hek en zagen een bord staan. Het bleek een omheind gebied te zijn waar hondenuitlaatservices een abonnement op konden nemen en dán daar hun honden los konden laten. Ik heb al eerder zo’n gebied gezien, maar daar kan iedereen lopen met of zonder hond en zonder abonnement!!

Verderop zien we felgekleurde truitjes en helmen op en neer deinen. Het blijkt een gebied te zijn voor mountainbikers. Prachtig heuvelig  terrein om dit te doen. Door middel van bordjes worden wij, wandelaars, gewaarschuwd dat de bikers soms een stukje over “ons” pad moeten. We komen behoorlijk wat mountainbikers  tegen.

Het wordt het laatste stuk van de route niet leuk meer voor me; mijn voetzolen staan in brand en hoe mooi het hier ook is, ik heb maar één gedachte: mijn schoenen moeten uit!

We bereiken de blokhut, waar het nog steeds  druk is ( geen grote honden meer)
We stappen in de auto en rijden meteen naar huis,waar de schoenen uit kunnen en ijs in de vriezer zit.
Ik ben best wel trots op mezelf:  ik heb het gehaald

“Weg langs 12 schepels”

bos
Een eindje fietsen in het Goois Natuurreservaat (geen BN-er gezien)
Mooie bospaadjes, omgeploegde zwarte akkers zonder nog een gewas in zicht, een merel op het fietspad en brandnetels aan weerszijden

 

 

Op onze fietstocht zie ik een bordje dat me aanspreekt “Weg langs de 12 schepels”.
We fietsen er een stukje op en gaan dan weer een ander weggetje in.
Thuis  ga ik dát weggetje eens opzoeken.

Een schepel is een inhoudsmaat weet ik, maar thuis ontdek ik dat het ook een oppervlaktemaat is.
Hoeveel het is? Moeilijk te achterhalen: een schepel, is zoveel mud, is zoveel spint, is zoveel…
Al deze eenheden bleken vroeger per plaats te verschillen : Zo was  in Amsterdam was een schepel meer (of minder) dan in Hengelo.
Uiteindelijk vind ik een site (Alles op een rij) waarop staat dat een (oppervlaktemaat)  schepel, 9 are was. (Als inhoudsmaat van droge waar was een schepel vroeger 27,875 liter in Amsterdam en  41,7 liter in Nijmegen)
In 1820 werd een schepel (inhoudsmaat) officieel vastgesteld op 10 liter.

Nergens kon ik vinden waarom dit pad zo heet. Wat was er met die 12 schepels? Liep het pad om dit gebied heen?
We zijn het niet afgereden en als ik later thuis google komen er kaarten en een tekst over een lugubere moord in 2011 te voorschijn, maar geen verklaring van de naam.

Het zal wel een raadsel blijven.
Als ik het aan de weet komt hoort u het ook.

 

Kalaberen of Kandelaberen

Wat een kandelaber is wist ik, een soort kandelaar.
NU ik het echt wil weten zoek ik het op en blijkt het een meerarmige kandelaar te zijn.
Ontstaan in de 18e eeuw omdat toen ( 1770) de hoofdmaaltijd “verhuisde” van 3 uur ’s middags naar het begin van de avond en men dus méér licht nodig had*)

Dat er ook een werkwoord van kandelaber  afgeleid was wist ik NIET: kandelaberen.
kandelaber
Betekenis: de takken van een boom afzagen zodat de boom de vorm krijgt van een kandelaber.
Iemand gebruikte dit woord en ik zocht het na.

In een (digitaal) Gemeenteblad (Doetinchem 2018) staat dat er een omgevingsvergunning is verleend voor het kalaberen van een eik in Wehl (vroeger zelfstandige gemeente nú onderdeel van Doetinchem)

Ook in de Nieuwe Meerbode (2008) Editie Aalsmeer vond ik een ingezonden stuk waar het woord kalaberen gebruikt werd.

En artikelen van tuinlieden en snoeiers bevatten dit werkwoord: kalaberen. Maar de woordenboek vermelden dát woord niet: kandelaberen wél.

kandelaberlaantje

Hier in de buurt is een bomenrij in de vorm van kandelabers gesnoeid**).
Het ziet er niet uit!
Ik weet dat als je geduld heb het allemaal wel weer mooie bomen zullen worden maar voor alsnog is een prachtig fietspad (tijdelijk) uit model gehaald.

Onze zonen hadden van playmobiel een boom met slechts 3 takken (zonder bladeren) daarop kon je een gier neerzetten en daaronder lag een skelet; thema woestijn! Dáár moet ik aan denken als ik dit trieste laantje zie.
bomen
Hier zitten op de weinige takken  geen gieren, wél af en toe een duif!

 

 

 

*) bron Algemeen Nederlands Woordenboek (ANW)
**) Ik kan het voltooid deelwoord van kalaberen NIET op internet vinden; gekalabeerd? Gekalaberd? (Wel kalibreren, gekalibreerd, maar dat is heel iets anders)

 

Rood en rond

tomatenLaatst reden we bij Beek en Donk en zagen we een groot mooi open “beeld” van trostomaten voor een kas.  Het herinnerde me aan documentatie over tomaten die ik nog in mijn map had zitten en die ik nu maar eens tot een blog bewerk.

 

Tomatenplanten kunnen wel 15 meter hoog worden en komt oorspronkelijk uit Zuid Amerika. In de 16e eeuw werden tomaten door ontdekkingsreizigers meegenomen naar
Europa. Zuid Europa sloot de tomaat meteen in haar hart, maar bv. in Nederland duurde het tot in de 19 eeuw voordat de tomaat “gemeengoed” werd en pas begin 20 ste eeuw werden er tomaten ook in Nederland geteeld.

tomaatOp de weegschaal bij de supermarkt is de tomaat onder GROENTE te vinden. Sommige mensen vinden het meer FRUIT. Het blijkt dat in 1893 het Hooggerechtshof in de VS besliste dat de tomaat voor de Amerikaanse wet als groente wordt beschouwd.  Nederland volgt ook deze uitspraak: tomaat is ook hier een GROENTE.

Vanaf de komst van het bloemetje aan de plant tot de eerste rijpe tomaat aan de plant duurt ongeveer 55 dagen.
Ik las dat tot 30 jaar geleden alle tomaten in kassen met de hand werden bestoven.
Tegenwoordig doen hommels dat.

Een gemiddelde tomatenplant zorgt 9 maanden voor tomaten; de tomaten aan de onderkant van de plant zijn het eerste rijp.

Tomaten worden met de hand geplukt; een gemiddelde tomatenplukker/plukster plukt zo’n 50 kilo tomaten per uur.

Tomaten zouden eigenlijk buiten de koelkast bewaard moeten blijven. Ze blijven weliswaar in de koelkast langer goed, maar ze verliezen daardoor aan smaak.

Er zijn tegenwoordig heel veel soorten tomaten; cherrytomaten, snoep of soeptomaten, cocktailtomaatjes, pomodori, trostomaten*) en vleestomaten om er maar eens een paar van de ca 60 soorten die er zijn te noemen (ik las ook ergens dat er wel 10.000 verschillende tomaten zijn; ik vermoed dat dat weer “onder”soorten van die 60 zijn???)

Tomaten bevatten veel vitamine C, vitamine B1, vitamine B2 en vitamine B6 en caroteen en ook mineralen t.w: fosfor, kalium en magnesium.

Geen idee of het enige waarheid bevat maar “ergens” las ik ook dat tomaten eten kan helpen als je hoofdpijn hebt. Het schijnt dat hoofdpijn veroorzaakt kan worden door de zuurgraad van je lichaam en de alkalische werking van een tomaat zou je, bij het eten daarvan; van je hoofdpijn  af kunnen helpen.

Ook las ik dat als je je huid beter tegen UV stralen wil beschermen je tomatenpuree zou moeten eten (minstens 10 eetlepels per dag) aangelengd met olijfolie voor een betere opname.

Ook nog een apart weetje: de Heinz fabrieken gebruiken zo’n  2 miljoen ton tomaten per jaar onder andere voor hun pastasausen en ketchup.
In Elst staat de grootste ketchupfabriek van Europa

 

*) Bij trostomaten wacht men met plukken tot de hele tros rijp is.