Ozewiezewoze

Veel kinderen zijn grootgebracht met kinderliedjes.
Ozewiezewoze is zo’n Nederlands (?) kinderliedje.

Ozewiezewoze wiezewalla kristalla
kristoze wiezewoze wiezewieswieswieswies.


Niemand wist wat de tekst betekende, totdat…………

|Frank, Martinus Arion (1936-2015) Curaçaos schrijver, dichter en taalwetenschapper, expert op het gebied van de gueni taal na onderzoek in 1981 meldde dat Ozewiezewoze vermoedelijk een liedje was uit de Creoolse taal Guene ( ook wel gueni, de naam van de taal afgeleid van Guinea)
Guene is een, nu uitgestorven, taal die door West Afrikaanse slaven werd gesproken, én de taal die mogelijk het Papiamento heeft beïnvloed (de naam van de Creoolse taal Papiamento komt af van het Portugees; papear is babbelen)

De woorden van het liedje uit de fonetisch uitgesproken taal zouden volgens Arion betekenen:

Vandaag is het kind gelukkig 
Is het kind gered 
Gedoopt is het 
Dit kind is gelukkig, 
Dit kind, kinderen, kinderen.

Arion had ook een verklaring voor het feit dat dit liedje zó naar Nederland was gekomen:
Nederlandse mannen zouden in de 17e en 18e eeuw (West Indische Compagnie) in West Indië hun bijvrouwen dit liedje voor hun kinderen hebben horen zingen en het, toen ze eenmaal terug in Nederland waren, voor hun Nederlandse kinderen fonetisch gaan zingen.

Eerst een nonsensliedje genoemd dan misschien de herkomst uit een Creoolse taal?
Andere taalkundigen achtten deze verklaring onwaarschijnlijk, mede omdat er van dit liedje NIETS geschrevens te vinden is van vóór 1941 (bron: Nederlandse Liederenbank van het  Meertens Instituut)
Dat er nergens een vermelding is van een liedje dat pas 200 jaar ná de oorsprong “te voorschijn komt” is, volgens taalkundigen,  zéér onwaarschijnlijk.
Ook is het niet bekend dat 17e (en 18e) eeuwse mannen kinderliedjes zongen voor hun kinderen.

Vaak bezig met het zoeken naar verklaringen voor taalbegrippen vond ik Arions verklaring plausibel: Een vrolijke Creools vertaalde tekst over een gelukkig kindje in plaats van een (herkomst onbekend) nonsensliedje!

Helaas lijkt Arion’s verklaring van Ozewiezewoze niet de juiste te zijn.
Wat dan wel de verklaring is zal wellicht altijd een mysterie blijven.

Een gedachte over “Ozewiezewoze

  1. Hoi Baars, mij lijkt de verklaring van Arion zeer plausibel, we hoeven niet verplicht achter de mening van de wetenschap aan te lopen , onze intuïtie is een prachtig en waardevol zintuig, Johannes

    Like

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s